Ruim 10 procent van parkeerboetes door scanauto's is onterecht

Het gebruik van scanauto's bij parkeercontroles zorgt jaarlijks voor ongeveer 500.000 onterechte boetes, blijkt uit onderzoek van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). Kwetsbare groepen zoals mindervaliden zijn relatief vaak de dupe.

Elk jaar schrijven gemeenten drie tot vijf miljoen parkeerboetes uit op basis van de scans van de controleauto's. Ruim 10 procent daarvan is onterecht. Bezwaarmakers krijgen in grofweg de helft van de gevallen gelijk. In een onderzoek bracht de AP, in de rol van toezichthouder op kunstmatige intelligentie en algoritmes, de risico's en effecten in kaart.

Laden, lossen en gehandicaptenkaart

Een scanauto maakt een momentopname en neemt de omstandigheden niet mee. Zo kan een scanauto niet vaststellen dat iemand aan het laden en lossen is. Vaak geldt in zo'n situatie een uitzondering.
Bovendien kan de scanauto de gehandicaptenkaart niet zien. Die kaart is niet op kenteken geregistreerd, maar wordt achter de voorruit geplaatst. Als volgens de systemen niet betaald is voor het voertuig, wordt automatisch een boete uitgeschreven.
Voertuigeigenaren kunnen bezwaar maken tegen boetes en ervoor zorgen dat ze worden kwijtgescholden. Maar dat zijn tijdrovende procedures, die vaak niet heel transparant zijn. Als een bezwaar is toegekend, storten gemeenten het geld wel netjes terug.

Kwetsbare groepen vaker de dupe

Kwetsbare groepen zijn relatief vaak de dupe van de onterechte boetes, die de AP ‘tekortkomingen in het systeem’ noemt. Dat is het geval bij mensen met een gehandicaptenkaart, omdat zij vaker zo'n boete krijgen. En mensen die niet digitaal vaardig zijn, hebben moeite om een bezwaarprocedure succesvol af te ronden.
Vaak weten autobezitters niet dat ze een boete hebben gekregen. Het officiële bericht daarover ontvangen ze pas dagen later via de post of digitaal via MijnOverheid. Als mensen de digitale post missen, volgt pas bij de tweede herinnering een fysieke brief. Gemeenten houden meestal korte betaaltermijnen aan, waardoor boetes zich snel kunnen opstapelen.

Gemeente blijft verantwoordelijk

De AP pleit er daarom voor dat gemeenten hun parkeerhandhaving jaarlijks tegen het licht houden. Daarnaast raadt de toezichthouder aan om ook ambtenaren controles uit te laten voeren en niet volledig te vertrouwen op AI. Gemeenten blijven als opdrachtgever verantwoordelijk. Ook moeten zij mensen beter informeren.

Bron: NU.nl en Gelderlander.nl